Büyük Yeni Han Çakmakçılar Yokuşu’nda, Çarkçılar ve Sandalyeciler Sokakları arasında yer almaktadır. Hanın sağında Kürkçü Han, solunda ise Kumrulu ve Küçük Yeni Han, karşısında da Sümbüllü Han bulunmaktadır.
Büyük Yeni Han kayıtlara göre 1764 yılında III. Mustafa tarafından inşa ettirilmiştir. Büyük Yeni Han kitabesizdir ve mimarı bilinmemektedir.
Büyük Yeni Han, şehir yaşantısı içinde, bir meskene sahip olmayan yolcuların ihtiyaçlarına cevap verecek yapılar olarak ortaya çıkan ve 17. yüzyılda görülmeye başlayan 18. yüzyılda da devam eden ahırsız yolcu hanlardandır.

Büyük Yeni Han, iki avlulu ve 18. Yüzyıl hanlarının tipik örneği olarak üç katlıdır.

Arsa durumundan kaynaklanan sebeplerle değişik bir plan tarzındadır ve dış cephesi yolun kırıklığına uymuştur. Planı uzun bir dikdörtgendir ve iki uzun avlusu, ortada binanın yan bölümlerini birleştiren bir kolla ayrılmaktadır. Avluların uzunluğu birinci avluda 42, ikinci avluda 25 metreyi bulmaktadır. Genişlikleri ise en geniş kısımda 15’er, dar kısımda 12 metre olmaktadır . Her iki avlu da revak kemerleri ile çevrilmiştir. Örtü sistemi ise revaklarda ve ikamet hacimlerinde çapraz tonoz, üst odalarda ise beşik tonozla örtülmüştür.

Giriş esas cephenin bulunduğu Çakmakçılar Yokuşu’ndan, sade, yuvarlak bir taş kemerden oluşmaktadır. Arazinin oldukça eğimli olmasından dolayı esas girişin karşısına denk gelen yapının üçüncü katına isabet eden Tarakçılar Sokağından tali bir giriş de bulunmaktadır.

buyuk-yeni-han
Büyük Yeni Han Silüet Görüntüsü

Zemin ve birinci katın her birinde 58, üçüncü katta ise 57 oda vardır. Her ikamet hacminin iki tane penceresi bulunmaktadır. Ancak cephe düzeninde pencerelerin düzgün bir aks sistemine uymadığı görülmektedir. Yokuşun üst kısmına isabet eden birinci bölümde birinci kat pencerelerinin ikinci kattakilerle aynı düşey aks üzerinde olmadıkları dikkati çekmektedir. Plan çarpıklık ve kırıklıklarını düzenleyen, çıkmaları taşıyan taş konsollar ise değişik sayıda ve ebatta görülmektedir.

Büyük Yeni Han bugün oldukça kötü bir durumdadır ancak yine de eski karakterini çok iyi saklayabilmiştir. Handa zemin katta toptan ticaret (Kumaş, giyim, ayakkabı, deri, çanta) yapılmakta ve üst katlarda da gümüş atölyeleri ve depolar bulunmaktadır. Avlular da otopark olarak kullanılmaktadır.

Büyük Yeni Han Projesi